Nghệ nhân Lương Văn Quang đón nhận Kỷ lục Thế giới với công trình đá độc đáo, tái hiện lịch sử Việt Nam

Công trình mang dấu ấn của người thợ đá Ninh Vân

Kỷ lục gia Lương Văn Quang, sinh năm 1973 tại làng nghề chế tác đá truyền thống Ninh Vân, Ninh Bình, là người khởi xướng, thiết kế và trực tiếp cùng các nghệ nhân, thợ đá xây dựng công trình. Tọa lạc tại khu vực trung tâm Tam Cốc, công trình được hoàn thành và đưa vào sử dụng từ năm 2020, trở thành một điểm tham quan văn hóa, nghệ thuật thu hút du khách khi đến Ninh Bình.

Tinh hoa của làng nghề đá Ninh Vân giữa phong cảnh thơ mộng của vùng thắng cảnh Tam Cốc (Ảnh: Sưu tầm)

Tòa nhà được xây dựng trên diện tích khoảng 450 m², gồm 3 tầng, sử dụng khoảng 1.000 m³ đá. Vật liệu chủ đạo là đá xanh Ninh Vân, kết hợp với một số loại đá trắng từ miền Trung và Tây Nguyên. Công trình nằm trong khuôn viên khoảng 3.000 m², có chiều cao khoảng 27 m và được thực hiện trong nhiều năm trước khi hoàn thiện.

“Thạch Quang Nhung” – dấu ấn lịch sử được kể bằng đá

Điểm đặc biệt của công trình là hệ thống 9 vòm trần, mỗi vòm rộng khoảng 4 m, được thiết kế bằng các họa tiết, hoa văn nhằm khái quát những giai đoạn quan trọng trong lịch sử và văn hóa Việt Nam. Các chủ đề trải dài từ thời Đông Sơn, thời kỳ Bắc thuộc, Đinh – Tiền Lê, Lý, Trần, Lê, Nguyễn đến những hình tượng gắn với nguồn cội dân tộc như Lạc Long Quân – Âu Cơ.

Hệ thống vòm trần được thiết kế theo chiều dài của lịch sử Việt Nam (Ảnh: nvcc)

Tác phẩm “Vòm trần lịch sử Việt Nam” trong đại sảnh của biệt thự là một tác phẩm của họa sĩ Vũ Xuân Đông. (Ảnh: Sưu tầm)

Ý tưởng về những vòm trần lịch sử được ông Quang xây dựng như một cách kể chuyện bằng ngôn ngữ kiến trúc và mỹ thuật. Mỗi vòm trở thành một không gian nghệ thuật riêng, kết hợp mảng, nét và hoa văn truyền thống để chuyển tải những dấu mốc của quá trình dựng nước và giữ nước.

Nghệ thuật sơn mài thuần Việt tái hiện văn hóa Việt theo một cách riêng (Ảnh: nvcc)

Bên cạnh hệ thống vòm trần, bên trong tòa nhà còn trưng bày 39 bức tranh sơn mài cùng chủ đề lịch sử và văn hóa Việt Nam. Các tác phẩm hội họa được đặt trong mối liên hệ với những mảng chạm khắc, phù điêu đá lớn bố trí bên ngoài công trình, tạo nên sự kết nối giữa kiến trúc, điêu khắc và hội họa. Dự án nghệ thuật tại không gian này từng có sự tham gia của các nghệ sĩ như Vũ Xuân Đông, Lý Trực Sơn và nhà điêu khắc Đào Châu Hải.

Kết hợp kỹ thuật chế tác đá truyền thống với kiến trúc châu Âu

Không chỉ gây ấn tượng bởi quy mô, công trình còn thể hiện kỹ thuật chế tác đá của làng nghề Ninh Vân. Theo thông tin được công bố, nhiều cấu kiện từ nền móng, cột, dầm đến xà được tạo nên từ những khối đá lớn và liên kết bằng hệ thống mộng, ngõng, kết hợp phương pháp kết dính truyền thống. Những dầm đá cong được xử lý theo phong cách kiến trúc cổ điển châu Âu, trong khi các chi tiết trang trí và hình tượng văn hóa lại mang đậm dấu ấn Việt Nam.

Công trình có lối kiến trúc cổ điển châu Âu pha lẫn kiến trúc thuần Việt (Ảnh: Sưu tầm)

Sự giao thoa ấy tạo nên một tổng thể vừa mang dáng dấp kiến trúc châu Âu cổ điển, vừa gắn với nghệ thuật tạo hình và văn hóa Việt. Từ những khối đá nặng hàng tấn, các nghệ nhân Ninh Vân đã tạo nên cột, vòm, dầm, phù điêu và nhiều chi tiết trang trí với độ hoàn thiện cao.

Đón nhận Kỷ lục Thế giới

Tại Hội ngộ Kỷ lục gia lần thứ 55, diễn ra ngày 26/09/2026 tại Trung tâm Hội nghị 272 Võ Thị Sáu, Thành phố Hồ Chí Minh, Kỷ lục gia Lương Văn Quang chính thức đón nhận Kỷ lục Thế giới với nội dung: “Thạch Quang Nhung”: Tòa nhà bằng đá xanh thiết kế hệ thống vòm trần tái hiện các giai đoạn lịch sử Việt Nam, kết hợp trang trí bộ tranh sơn mài cùng chủ đề, có số lượng nhiều nhất thế giới.

Tiến sĩ Thang Văn Phúc – Thành viên Hội đồng WorldKings và Tiến sĩ Biswaroop Roy Chowdhury – Chủ tịch Liên minh Kỷ lục Thế giới WorldKings trao bằng xác lập, huy chương, và cúp đến nghệ nhân Lương Văn Quang (Ảnh:Vietkings)

Trước đó, công trình đã được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam xác lập kỷ lục vào năm 2022 với nội dung về tòa nhà 3 tầng bằng đá và hệ thống 9 vòm tròn trang trí hoa văn, họa tiết nổi bật ở các thời kỳ văn hóa, lịch sử Việt Nam.

Với “Thạch Quang Nhung”, giá trị của công trình không chỉ nằm ở đá, quy mô hay kỹ thuật xây dựng, mà còn ở cách kết hợp các loại hình nghệ thuật để kể lại câu chuyện lịch sử và văn hóa dân tộc. Kỷ lục Thế giới là sự ghi nhận đối với một công trình được hình thành từ tâm huyết của người nghệ nhân Ninh Vân, đồng thời góp phần giới thiệu nghề chế tác đá truyền thống và những giá trị văn hóa Việt Nam đến đông đảo công chúng.