[WOWTIMES - VIETKINGS] Di tích Căn cứ Trung ương Cục miền Nam tại Tây Ninh: Điểm hẹn tri ân, bồi đắp niềm tự hào dân tộc - Top 50 địa danh gắn với những bước ngoặt lịch sử quan trọng tại 34 tỉnh, thành Việt Nam (P.16)

Tây Ninh là 1 trong 6 tỉnh miền Đông Nam bộ, có vị trí chiến lược vì vừa là cầu nối giữa Tp, Hồ Chí Minh với thủ đô Phnom Penh – Vương quốc Campuchia; vừa kết nối Đồng bằng sông Cửu Long và các tỉnh Nam Trung bộ. Một trong những khu di tích lịch sử quan trọng của nơi đây là Căn cứ Trung ương Cục miền Nam.

Ra đời từ những năm đầu cuộc kháng chiến chống Mỹ, do tình hình thực tế từ khởi nghĩa từng phần lên chiến tranh cách mạng, Nam bộ cần có cơ quan lãnh đạo trực tiếp cho những nhiệm vụ mới. Ngày 23/01/1961, căn cứ Trung ương Cục miền Nam được thành lập do đồng chí Nguyễn Văn Linh được phân công làm Bí thư. Ngày 16/2/1962, tại đây Đoàn Chủ tịch Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam ra mắt Đại hội lần thứ I do Luật sư Nguyễn Hữu Thọ làm Chủ tịch. Đây là cơ quan đầu não  khu vực phía Nam, nằm ở phía Bắc Tây Ninh và giáp biên giới Campuchia, phía Nam giáp căn cứ Dương Minh Châu, phía Đông giáp chiến khu A, phía Tây giáp với Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam. Căn cứ này luôn là mục tiêu hàng đầu phải tiêu diệt của địch, chúng thường xuyên mở những trận càn quét nhằm tiêu diệt sạch lực lượng chủ chốt của ta: hàng loạt pháo đài bay, lính nhảy dù, thả B52 tập kích trực tiếp vào căn cứ. Để bảo toàn lực lượng, nhiều cán bộ chủ chốt phải dời trận địa sang Campuchia, tìm nơi ẩn nấp.

Ngày 10-10-1961, đồng chí Nguyễn Văn Linh, Bí thư Trung ương Cục chủ trì Hội nghị Trung ương Cục Miền Nam lần thứ nhất.

Nổi bật nhất là đầu năm 1967, Mỹ mở cuộc càn quét mang tên “Junction city” với 45.000 quân và vũ khí chiến tranh nhằm tiêu diệt căn cứ được chúng xem là “Thủ đô Việt Cộng”, qua 51 ngày đêm cuộc hành quân lớn nhất của Mỹ trong chiến tranh Việt Nam đã thất bại, Trung ương cục được bảo vệ vững chắc đến ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ và thể hiện đường lối đúng đắn của Đảng trong cuộc Cách mạng giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước. Sau khi hòa bình tạm thời lập lại, căn cứ Trung ương Cục sau hơn 10 năm cơ động chỗ đóng, ngày 04/02/1973 đã chính thức về nước và tiếp tục nhiệm vụ. 

Bộ Chỉ huy Chiến dịch Hồ Chí Minh

Vào năm 1990 khu căn cứ đã được công nhận là di tích quốc gia. Sau đó có hai giai đoạn trùng tu lớn diễn ra vào 1992 và 2003, khôi phục hội trường, nhà lãnh đạo, bếp Hoàng Cầm, hệ thống giao thông hào. Hiện nay, Khu di tích nằm trên diện tích khoảng 70 ha trong khu rừng Rum Đuôn. Khu di tích được chia thành 3 phân khu chức năng. Khu di tích: phục hồi nhà ở và làm việc của các đồng chí trong Ban Thường vụ Trung ương Cục, hội trường, hệ thống giao thông hào, hầm chữ A và đường nội bộ. Khu tôn tạo: Bao gồm nhà đón tiếp, trưng bày, tưởng niệm, bãi đậu xe và hoa kiểng. Phần diện tích còn lại là khu bảo tồn cảnh quan thiên nhiên của di tích.

Khu vực làm việc của đồng chí Nguyễn Văn Linh tại Khu di tích Căn cứ Trung ương Cục miền Nam.

Ngay từ những ngày đầu ấy, hàng vạn thanh niên từ khắp mọi miền Tổ quốc đã tìm về “R” - căn cứ địa cách mạng Chiến khu Bắc Tây Ninh. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, của Trung ương Mặt trận Dân tộc Giải phóng và tổ chức Đoàn Thanh niên, các thế hệ thanh niên sẵn sàng dâng hiến, hy sinh, đem trọn tuổi xuân đổi lấy độc lập, tự do cho dân tộc, theo lời Bác Hồ dạy “Đâu cần thanh niên có, việc gì khó có thanh niên.”

Với những giá trị đặc biệt của di tích, ngày 10/5/2012, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 548/QĐ-TTG xếp hạng Di tích lịch sử Căn cứ Trung ương Cục miền Nam là Di tích quốc gia đặc biệt.  Ngày nay, Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt Căn cứ Trung ương Cục miền Nam đã trở thành điểm đến ý nghĩa của nhiều thế hệ, là nơi các cựu cán bộ, chiến sĩ trở về tri ân đồng đội và quá khứ hào hùng.