Phát hiện hóa thạch thực vật lâu đời nhất thế giới

04-03-2020

Một nghiên cứu mới cho thấy, loại rong biển xanh sống cách đây khoảng 1 tỷ năm là tổ tiên của tất cả các loài thực vật trên cạn.

 

Rong biển xanh.

 Rong biển xanh.

 

Các nhà khoa học đã phát hiện ra mẫu hóa thạch của loài tảo xanh cổ đài nhất mà con người từng biết đến. Loài tảo biển mới phát hiện được gọi là Proterocladus antiquus, sống cách đây khoảng 1 tỷ năm. Và mặc dù nó rất nhỏ, có kích thước bằng hạt gạo và phân thành nhiều nhánh mỏng, song loài tảo này có một vai trò lớn, có thể sản sinh ra oxy thông qua quá trình quang hợp.

Phát hiện về nó chỉ ra rằng, thực vật xanh ngày nay có thể được truy nguồn gốc từ ít nhất 1 tỷ năm trước và chúng bắt đầu ở đại dương trước khi mở rộng lãnh thổ lên đất liền, tác giả công trình Qing Tang, Nghiên cứu sinh hậu tiến sĩ ngành cổ sinh vật học của Viện Đại học Bách khoa Virginia, cho biết.

Cho đến nay, các nhà nghiên cứu không có bất cứ bằng chứng cứng nào chứng minh rằng tảo xanh đã tồn tại từ lâu như vậy. Thay vào đó, các mô hình máy tính, bao gồm cả những mô hình dựa trên đồng hồ phân tử, chỉ ra rằng, chúng phát sinh giữa kỷ Paleoproterozoi (2,5 tỷ đến 1,6 tỷ năm trước) và kỷ Cryogian (720 triệu đến 635 triệu năm trước).

Giờ đây, khi các nhà nghiên cứu đã tìm ra hóa thạch, họ có thể tự tin nói rằng loài thực vật quang hợp này, nhóm được gọi là Viridiplantae, đã tồn tại từ ít nhất 1 tỷ năm trước và chúng là sinh vật đa bào.

Timothy Gibson, Nghiên cứu sinh hậu tiến sĩ tại Khoa Khoa học Trái đất ở Đại học Dartmouth, New Hampshire (Mỹ) cho biết: “Trước đây, loài tảo xanh hóa thạch cổ đại nhất được chấp nhận rộng rãi là tồn tài từ khoảng 800 triệu năm trước. Công trình này xác nhận những gì nhiều người dự đoán dựa trên hồ sơ hóa thạch hiện có, mặc dù thưa thớt, rằng tảo xanh có khả năng tồn tại khoảng một tỷ năm trước”.

Qing Tang và các đồng nghiệp đã phát hiện ra hóa thạch gần thành phố Đại Liên thuộc tỉnh Liêu Ninh phía Bắc Trung Quốc. Họ nghe nói có “một đống đá trầm tích dày bị lộ ra” từ hệ tầng Nanfen có niên đại khoảng một tỷ năm trước. Vì vậy, ông Tang đã đưa một số đá cổ đại này, chủ yếu là đá bùn và đá phiến, trở lại phòng thí nghiệm tại Virginia Tech.

 

Qing Tang đã thực sự phấn khích khi nhìn thấy hóa thạch tảo dưới kính hiển vi. Tổng cộng, ông đã xác định được 1.028 mẫu vật. “Tôi đã trình bày cho người giám sát của mình (ông Shuhai Xiao, GS Khoa học Địa chất tại Virginia Tech) và chúng tôi ngay lập tức đồng ý rằng đây sẽ là một khám phá rất thú vị”, ông Tang nói.

 

Sự sống trên Trái đất phụ thuộc vào thực vật quang hợp và tảo làm nguồn lương thực, nhưng thực vật trên cạn không phát triển cho đến khoảng 450 triệu năm trước. Hóa thạch mới cho thấy rong biển xanh là những người chơi quan trọng của đại dương từ lâu trước khi con cháu của chúng, thực vật trên cạn, nắm quyền kiểm soát.

Những hóa thạch này đến từ một đại dương cổ đại, nhưng vẫn còn một cuộc tranh luận về nguồn gốc của tảo xanh. “Không phải ai cũng đồng ý với chúng tôi; một số nhà khoa học nghĩ rằng thực vật xanh bắt đầu ở sông và hồ, sau đó mới chinh phục đại dương và đất liền” - GS Shuhai Xiao cho biết.

Giống như tảo thời hiện đại, Proterocladus có các tế bào khác biệt, phân nhánh và cấu trúc giống như rễ. Nó có khả năng đóng một vai trò quan trọng trong hệ sinh thái cổ đại bằng cách sản sinh ra oxy. Ngoài ra, nó có khả năng cung cấp thức ăn và nơi trú ẩn cho các sinh vật khác.
Hầu hết, các sinh vật, đặc biệt là vi khuẩn lam, trong thời kỳ này là sinh vật phù du hoặc nằm dưới đáy biển. Proterocladus cũng phát triển dưới đáy biển, cho thấy nó có thể phục vụ như một nơi lý tưởng để sinh sống, ẩn náu, nghỉ ngơi cho các sinh vật khác.
 

Theo Lê Đức - Giáo dục & Thời đại


 

KL PHAT GIAOY CHI KL
KL PHAT GIAOY CHI KL
a
d
cv
a
s
a
a
v